Project
image image image image image image image image image
Opdrachtgever:Gemeente Arnhem
Architect:UN Studio
Periode:2002 - 2007
Categorie:Gebied
Type project:Nieuwbouw

Algemene projectinfo

Een dichte concentratie van bouwmassa’s is kenmerkend voor het vernieuwde Arnhem Centraal. Voor de opbouw in meerdere lagen, met parkeergarages, kantoortorens, woningen, stationsfuncties, horeca etc. was de bestaande gasinfrastructuur ontoereikend. Techniplan Adviseurs is ingeschakeld voor het ontwerp en de realisatie van een collectief infrastructureel energiesysteem in het stationsgebied. De gebouwen die binnen het gebied zijn ontwikkeld zijn allemaal op de collectieve installatie aangesloten. Hierdoor is het mogelijk om de gebouwen op een energiezuinige en milieuvriendelijke wijze te verwarmen met behulp van warmtepompen en te koelen met koude vanuit de centrale energieopslag in de bodem. Voor de verwarming van de aangesloten gebouwen is geen gasaansluiting meer gepresenteerd. De Gemeente liet het systeem voor eigenrekening en risico aanleggen en heeft de exploitatie uitbesteed. De CO2-reductie  is circa 432 ton per jaar (ca 50% ).

Omvang: circa 59.000 m2 kantoren en stationshal, circa 7.400 m2 winkels en horeca, circa 20.000 m2 woningen (150 stuks).

Rol Techniplan Adviseurs

In Arnhem Centraal stuitte Techniplan Adviseurs op enkele specifieke problemen. Het grondwater op deze locatie op ruim 140 meter diepte, bevond zich in een acquifer van maximaal 20 meter dik. Elders in Nederland is de watervoerende zandlaag zo’n 100 meter dik. Door de ligging op een pleistocene stuwwal ligt bovendien de stroomsnelheid in deze laag vijf keer hoger (vijftien meter per jaar) dan in het vlakke westen van ons land. Daarom liet Techniplan meerdere bronnen aanslaan: vier koude en vier warmtebronnen. Door de combinatie in één systeem is de capaciteit voldoende voor de energiebehoefte van het totale stationsgebied.

In het project is een 500m lange centrale kabel- en leidingentunnel aangelegd. Deze tunnel wordt gebruikt voor leidingen voor ondergronds afvaltransport, riolering, drinkwater, sprinklerinstallatie en als kabelgoot voor communicatie-, CAI- en elektriciteitsleidingen. Ook de bronwaterleidingen bevinden zich in de leidingentunnel. Op deze manier zijn alle installaties goed bereikbaar voor onderhoud zonder dat er steeds moet worden gegraven. De tunnel is brandveilig ontworpen, verdeeld in brandcompartimenten, voorzien van sprinklerkoppen en droge blusleidingen en voorzien van ventilatie die bij brand de rook in een bepaalde richting stuurt.

Na ontwikkeling en realisatie van het warmte/koudeopslagsysteem heeft de Gemeente dit door Techniplan Adviseurs in samenwerking met Houthoff Buruma voor de juridische controle laten aanbesteden. Techniplan Adviseurs heeft hiervoor de aanbestedingsstukken opgesteld, de technische onderbouwing geleverd en vervolgens het aanbestedingsproces begeleid, inclusief beantwoorden van vragen, rondleiding op het project en de beoordeling van de aanbiedingen.

Voor de bewoners van het gebied heeft Techniplan Adviseurs in samenwerking met de Gemeente een publicatie opgesteld over de werking van het warmte/koudeopslag en afvaltransportsysteem en de gevolgen die dat heeft voor de bewoners.

Duurzaamheid

Op basis van een eerste verkenning door de gemeente en daaruit voortgekomen masterplan duurzaamheid en brandveiligheid voor de gebiedsontwikkeling, heeft Techniplan Adviseurs volgens de trias energetica een duurzame energie-infrastructuur ontwikkeld.

Eisen aan de energieprestatie van de gebouwen zijn vastgesteld in de grondakten, ook moeten de gebouwen voor verwarming en koeling worden uitgerust met elektrische warmtepompen voor de thermische energievoorziening.

De warmtepompen worden aangesloten op de collectieve energie infrastructuur met aansluitingen per gebouw, voornamelijk bestaande uit een ondergrondse energieopslag, regeneratie en regelinstallatie. De energie in de energieopslag is grotendeels afkomstig van energie-uitwisseling tussen de gebouwen, die gedurende de seizoenen wordt verzameld en die wordt opgeslagen in de bodem voor koeling en verwarming van de gebouwen. De gebiedsontwikkeling is met oog op de toekomstige energievoorziening volledig elektrisch. Er is geen gasinfrastructuur aangelegd. Door strenge  energiebesparende eisen aan de gebouwen is het elektriciteitsnet niet groter dan in een conventionele systeemopzet. Exclusief de energievoorziening met warmtepompen is de EPC score door isolatie en ander energiebesparende maatregelen al 15% lager dan de landelijke eisen.

Media & Links

Betrokken partijen

Opdrachtgever: Gemeente Arnhem
Architect: UN Studio
Bouwmanagement: Vinu Consult
Adviseur installaties: Techniplan Adviseurs bv
Aannemer: installaties gebiedsinfrastructuur Wolter en Dros
Overige betrokken partijen: Houthoff Buruma

Website: http://www.arnhemcentraal.nu/